15:14 EDT Thứ bảy, 19/09/2020
"Sách là cửa ngõ dẫn đến tri thức" -  Tuyên ngôn UNESCO       "Không có sách thì không có tri thức, không có tri thức thì không có chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản" -  V.I Lênin        "Học ở đâu? Học ở trường, học ở sách vở, học ở lẫn nhau và học ở dân" - Hồ Chí Minh      

Menu

Đăng nhập thành viên

Liên kết thư viện

Thăm dò ý kiến

Bạn biết website thư viện tỉnh Sơn La từ nguồn nào?

Qua báo chí trung ương

Qua mạng internet

Qua bạn bè, người thân

Tất cả các ý kiến trên

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 19

Máy chủ tìm kiếm : 1

Khách viếng thăm : 18


Hôm nayHôm nay : 11046

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 201615

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 8571019

Trang nhất » Tin Tức - Sự Kiện » Bạn có biết?

 
Phòng chống dịch virut nCoV
 

VĂN HÓA ĐỌC LÀ VĂN HÓA ĐỌC NÀO?

Thứ ba - 21/04/2015 05:22
VĂN HÓA ĐỌC LÀ VĂN HÓA ĐỌC NÀO?

VĂN HÓA ĐỌC LÀ VĂN HÓA ĐỌC NÀO?

           “Tôn vinh văn hóa đọc” - Khái niệm và thực tế
           “Tôn vinh văn hóa đọc” là một khái niệm lớn, được lựa chọn là “khẩu hiệu lớn”, mục đích đầu tiên mà Bộ Thông tin và Truyền thông muốn gửi tới công chúng trong các sự kiện chào mừng Ngày Sách Việt Nam lần thứ hai. Song “văn hóa đọc” ở Việt Nam đang là một khái niệm mờ và đang chờ đợi khái niệm (dùng để) định nghĩa rõ nét vế bên kia của mình.
Như những khái niệm khác liên quan đến phạm trù văn hóa, “văn hóa đọc” được hiểu là tập hợp thống nhất những giá trị đọc, hành vi/ ứng xử đọc, chuẩn mực đọc, hành vi ứng xử với sách và người làm sách, phát hành sách (tác giả, nhà xuất bản, công ty phát hành - xuất bản...) của xã hội nói chung, bao gồm từ cơ chế, chính sách của nhà quản lý, cơ quan quản lý Nhà nước, tới cộng đồng xã hội và cụ thể ở mỗi cá nhân. Và xây dựng văn hóa đọc hay phát triển văn hóa đọc, nói cho cùng chính là phát triển ứng xử, giá trị và chuẩn mực đọc lành mạnh của mỗi cá nhân, là hình thành và phát triển thói quen đọc sách, kỹ năng đọc sách lành mạnh của họ. Từ đó, việc thâu nhận kiến thức, giá trị của sách đến với người đọc tự nhiên, một hành trình giáo dục, học tập tự nguyện và song hành với cá nhân cả cuộc đời.
        Câu trả lời cho những câu hỏi tựa như: Vậy văn hóa đọc của người Việt đang ở đâu? Người Việt có văn hóa đọc không? Xây dựng văn hóa đọc của người Việt thì bắt đầu từ đâu? Phát triển như thế nào? thực sự là những thách thức đối với các cơ quan quản lý Nhà nước, tổ chức xã hội để ý nghĩa to lớn của Quyết định số     284/QĐ-TTg chọn ngày 21/4 hàng năm là Ngày Sách Việt Nam đi vào cuộc sống và phát huy vai trò của sách, cũng như ảnh hưởng thay đổi thực sự nền tảng giáo dục xã hội như định hướng/ mong muốn của Chính phủ: “Ngày Sách Việt Nam được tổ chức hằng năm nhằm khuyến khích và phát triển phong trào đọc sách trong cộng đồng, nâng cao nhận thức của nhân dân về ý nghĩa to lớn và tầm quan trọng của việc đọc sách đối với việc nâng cao kiến thức và kỹ năng, phát triển tư duy, giáo dục và rèn luyện nhân cách con người…”.
           Thách thức, khó khăn này trở nên đặc thù bởi trong điều kiện kinh tế và một bối cảnh dân trí, nền tảng tri thức của Việt Nam đang đặt trong “một thế giới phẳng”  - nơi công nghệ thông tin internet xóa nhòa mọi biên giới lãnh thổ, nơi nền tri thức, kiến thức, nghiên cứu khắp thế giới được cập nhật hàng ngày, nơi mà đề tài thông tin bùng nổ trong tích tắc phục vụ các nhu cầu thông tin (dễ dãi, lười biếng...), cuốn những dự tính tìm kiếm thông tin của người sử dụng trôi tuột vào dòng thông tin đa dạng khác.
           …
          Xây dựng và phát triển văn hóa đọc - Bắt đầu từ đâu?
        Đất nước Thái Lan, nơi mà theo TS. Ponpem, Học viện Hoàng Gia Thái Lan chia sẻ thì “người Thái Lan và giới trẻ không phải chăm đọc sách, không tự học tập qua sách, nhất là sách khoa học, kỹ thuật”. Nhưng từ những khảo sát 6 tháng một lần thực hiện trong những năm gần đây, các nhà quản lý Thái Lan đã tìm hiểu được tâm lý, nhu cầu và thói quen của bạn đọc, từ đó xây dựng và phát triển sách, hệ thống phát hành, từng bước cải thiện nền văn hóa đọc của họ. Theo khảo sát và thống kê vào tháng 1/2015 của Hiệp hội Xuất bản và Phát hành Thái Lan, có 40.2% dân số đọc sách (11 - 69 tuổi) mỗi ngày trung bình 28 phút, mỗi người trung bình mua 4 cuốn sách mỗi năm… Cứ một trăm người tới hội chợ sách Bangkok thì có 25 người đọc và yêu thích sách, và họ thường mua 3 - 5 cuốn, mỗi lần chi trả khoảng 500 bath (tương ứng với 350.000 VNĐ). Hội chợ này gia tăng 30 - 50% lượt người tham dự trong 3 năm gần đây.
          Ở Việt Nam cho đến nay, chưa có một nghiên cứu trên diện rộng từ thành phố Trung ương đến các tỉnh thành trong cả nước về hiện trạng đọc sách của người Việt. Bộ Thông tin và Truyền thông, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Cục Xuất bản hay Hội Xuất bản... đều chưa đưa ra bất kỳ một kết quả điều tra, nghiên cứu, hay một công bố cụ thể về hiện trạng hay văn hóa đọc của người Việt: Thành phần, hành vi đọc (sách), thói quen, tâm lý, những yếu tố ảnh hưởng tới đọc sách... Nói một cách khác, từ góc độ của cơ quan quản lý đây là một ứng xử trống.
Và nói đến hành vi đọc sách của người Việt, dựa vào quan sát thường ngày, tại các thành phố chúng ta hiếm gặp một hình ảnh người ngồi đọc sách trong công viên, càng ít gặp hình ảnh sinh viên ngồi đọc sách trong xe buýt, tàu hỏa; thư viện các trường đại học, cao đẳng chỉ đông sinh viên khi những kỳ thi kề cận, thư viện công cộng lại càng thưa vắng các độc giả đủ các lứa tuổi, lại càng hiếm gặp những bác nông dân đọc sách trong khi kinh tế nông nghiệp chiếm 80% thành phần kinh tế của cả nước. Tại các thành phố, giới trẻ - tuổi từ 18 - 30, vốn là lứa tuổi gắn bó và đọc sách nhiều nhất, thì đang say sưa với những cuốn tiểu thuyết ngôn tình diễm lệ, những ligh novels theo phong cách manga, comic với những nội dung phiêu lưu tình ái, ma thuật giả tưởng...
          Khi mà một nền xuất bản và văn hóa đọc đang được xây dựng và hình thành, thì hạt nhân của nó là văn hóa đọc cá nhân sẽ bắt đầu từ những khái niệm đầu tiên: “Chọn sách như thế nào?”, “Đọc sách khoa học như thế nào?”, “Một cuốn sách hay”, “Một đứa trẻ tốt”... Những khái niệm nhỏ này nên chăng cũng là những khái niệm đầu tiên cho những ngày sách/ hội sách Việt Nam, để hình thành nên những chuẩn mực ứng xử, những trọng tâm phát triển xuất bản, xây dựng kỹ năng và thói quen. Từ sự hiểu biết về sách, người đọc có thể chủ động ra những quyết định, những lựa chọn thể loại, đề tài... để ngay cả khi họ đọc những cuốn tiểu thuyết phiêu lưu tình ái, chạm mạnh đến cảm xúc cá nhân vẫn giữ được cái đầu lạnh để hiểu sự khác biệt giữa đời thực và tiểu thuyết, để không phát cuồng thần tượng; và biết thưởng thức những câu chuyện khác khi đọc một cuốn sách kể một câu chuyện khác biệt dị bản của nó.
           Ngày Sách Việt Nam không phải là việc riêng của một ngành. Sách là một sản phẩm tinh thần, một công cụ giáo dục. Các cơ quan quản lý Nhà nước, ngành cần có thay đổi mạnh mẽ hơn nữa để xây dựng phát triển chuẩn mực đọc sách - mua sách - ứng xử với sách, với tác giả tác quyền như một sự “uống nước nhớ nguồn” vì sách đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển của xã hội, công cụ cho một xã hội học tập, không phải chỉ cho trẻ em mà cho cả người trưởng thành đến trung tuổi, để xây dựng “một xã hội học tập suốt đời”.


 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Tác giả bài viết: Minh Anh (Thanh Nhàn sưu tầm)

Nguồn tin: Báo Văn nghệ số 16 - Ngày 18/4/2015

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn